Rozwój dziecka obejmuje całokształt rozwoju psychofizycznego oraz rozwój uczuć i dojrzałości społecznej dziecka. Największe tempo rozwoju psychoruchowego przypada na okres niemowlęcy i poniemowlęcy (do 2. roku życia).
Szybkie tempo rozwoju
U dzieci w wieku przedszkolnym bardzo szybko wykształcają się wzorce zachowań psychospołecznych. Bardzo znamienną cechą wieku przedszkolnego jest sprawny rozwój przystosowania społecznego. W tym okresie dzieci rozwijają się z jednostek względnie aspołecznych w wyraźnie uspołecznione. W ciągu krótkiego czasu dziecko uczy się przystosować do otoczenia i włączać się w zabawy grupowe, w których bierze udział większa liczba dzieci. W środowisku przedszkolnym dziecko wcześnie nabiera swobody poruszania się i nawiązywania kontaktów, kształtuje się postawa społeczna dziecka. Fakt rozłąki bywa dla rodziców i dziecka stresujący. Analiza zachowań dziecka powinna być oparta na znajomości uwarunkowań rozwojowych, co może pomóc rodzicom w obiektywnym i pozytywnym nastawieniu do dziecka oraz w uniknięciu błędnych interpretacji zachowań dziecka, prowadzących do zbędnego zdenerwowania (patrz: Rozwój dziecka w domu). Wszyscy rodzice znają płacz, bunt przedszkolaka z powodu rozstania. Matki interpretują zwykle objawy dziecięcego stresu w kategoriach poczucia winy. Lekarz może być zadowolony z takiego zachowania dziecka, ponieważ świadczy ono o przywiązaniu i miłości do rodziców, a typowe dla tego okresu rozwoju dziecka negacja i sprzeciw warunkują takie zachowania.
Infekcje-nieunikniony problem wieku przedszkolnego
Dzieci w wieku przedszkolnym chorują najczęściej w okresie jesienno-zimowym. Zbiega się to z częstym występowaniem w środowisku ostrych zakażeń wywołanych przez wirusy. Nie można uniknąć chorób u małych dzieci. Odporność dziecka na choroby zakaźne jest ściśle związana z nabywaniem przez nie dojrzałości immunologicznej i wykształceniem coraz sprawniejszych mechanizmów obronnych. Niemowlęta i dzieci małe (przed 3. rokiem życia) izolowane od otoczenia, nie stykając się z patogenami wywołującymi choroby zakaźne, nie mają możliwości wytworzenia odporności czynnej. Odporność czynna powstaje po przebyciu przez dziecko choroby zakaźnej. W organizmie dziecka, które przebyło infekcję powstają przeciwciała odpornościowe. Jeśli zetknie się ono powtórnie z danym patogenem wytworzone uprzednio przeciwciała niszczą zarazki i na ogół nie dochodzi do powtórnego zachorowania. Odporność nabyta po przejściu choroby zakaźnej jest odpornością długotrwałą, nierzadko pozostaje na całe życie. Odporność czynną można uzyskać nie tylko po przechorowaniu, ale także przez szczepienia ochronne (patrz: Kalendarz szczepień obowiązkowych).
